Gizakia mugitu egiten da —gure besoak luzatzen dira, gure belaunak tolestu, gure buruek baiezkoa egiten dute, bularra bildu, bizkarra arkutu; jauzi egiten dugu, sorbaldak uzkurtzen ditugu, ukabilak estutzen ditugu, elkar altxatzen dugu eta baita elkarrengandik urrundu ere. Hori guztia hizkuntza da, ekintza bezainbeste. Gorputzak beharraz, porrotaz, ausardiaz, etsipenaz, desiraz, poztasunaz, anbibalentziaz, frustrazioaz, maitasunaz esateko duena da. Irudi horiek zentzuz beteta agertzen dira gure buruan, gorputzean purutasun erradikalez sentitu baititugu —hunkituak izan baikara.
Dantzariak gara, denok. Bizitzak mugitzen gaitu; bizitzak dantzarazten gaitu. Arnasa bezain iheskorra, hezurrak bezain zehatza, dantza gugandik egina dago. Espazioa zizelkatzen dugu. Gorputzarekin idazten dugu hitzik gabeko hizkuntza batean, eta, hala ere, sakon ulertzen gara. Dantzan, graziaz bizi dugu barneko espazioa zein ingurukoa.
Bizitza bezala, dantza uneoro sortu eta desegiten da; maitasuna bezala, arrazoitik harago dago.
Gorputza leku bat izango balitz bezala ulertzea gustatzen zait; izatea sostengatzen eta forma hartzen duen lurralde gisa. Dantzan ari garenean, sakonki inplikatuta gaude egote horretan.
Hau 2026 hasieran idatzi dut, gure munduan zapalkuntza, astinaldia eta sufrimendua amaigabeak diruditen garaian. Egunero, gizakiok elkarri egiteko gai garen izugarrikeria ikusita, eta pertsonen eta planetaren aurkako indarkeria ikaragarria finantzatu eta elikatzen duen botere-makineria ikusita, dantzak erantzun erraza dirudi, baita alferrikakoa ere. Zaila da irudikatzea zer egin dezakeen dantzari batek errotikako eraldaketa eta sendatzea premiaz behar dituen mundu batean.
Eta, hala ere —artea, itxaropena bezala, maitasun modu bat da. Hondamendian ere sortzailea, arteak gogortzen den burua urtu eta sendatzen duen ukendu gisa jokatzen du. Gure buruari eusteko espazio bat da, galderen aurrean —elkarrekin— beste modu batean agertzekoa: ez albistetan bezala, ez dokumentaletan edo hezkuntzan bezala, ez iritzian eta sare sozialetan bezala, ez aktibismoan eta protestetan bezala, nahiz eta haiekin bateraezina ez izan.
Sormenaren bidez, erresistentzia eta itxaropena pilatzen ditugu ausardia, jakin-mina, zaintza eta lankidetzaren bidez. Dantzan, eta hura sortzeko ekintzan, aurkitzen dugu gizateria bere azken porrot kolektiboa baino zerbait gehiago dela frogatzen duen seinalea.
Baina dantzak ez du justifikaziorik ez azalpenik behar. Gugandik egina dago eta, hala ere, ez digu ezer zor. Dantzak bizitzeko prest dagoen gorputz bat besterik ez du behar. Leku horretatik, adierazi ezin dela itzul dezake, gure eta ezezagunaren arteko bitartekari gisa jokatuta.
Unean-unean agertzen diren edertasunaren aztarna iheskor horiek hunkitzen gaituzte. Eta dantza zein haren desagerpena gorpuztean, gure iragankortasuna gogoratzen dugu. Aldi berean, adi bagaude, dantzak, noizean behin, arimaren distira bat eskain diezaguke.
Crystal Pite
0 comentarios:
Publicar un comentario